GESCHIEDENIS BREDASE WIJKVERPLEGING

Presentatie: Ton Hinten
Datum: woensdag 28 maart 2018
Tijd: 19.30 - 22.00 uur
Locatie: Grand Café De Koffiemolen, Pels Rijckenpark 1, Breda

Tot begin 19e eeuw was er nauwelijks sprake van goede gezondheidszorg. Veel zieken werden thuis verzorgd door familieleden en de woonomstandigheden, zeker van arme stadgenoten, waren vaak niet ideaal voor genezing. Van gemeentewege en vanuit de katholieke liefdadigheidsinstellingen in Breda vond men dat een oplossing voor dit schrijnende probleem moest komen.

Het waren drie vooraanstaande Bredanaars die het initiatief namen in Breda een gasthuis te stichten. Als regenten vormden zij het bestuur en stelden een echtpaar 'van onbesproken gedrag' aan als binnenvader en binnenmoeder om zieken te verplegen. Via een huurhuis vestigde het Gasthuis zich in 1821 in het voormalige Oude-Mannen-Gasthuis aan de Haagdijk. Na overlijden van de binnenmoeder in 1826 wilde bestuursvoorzitter mr. L. Ingenhousz een structurele oplossing en vond deze bij een groep Belgische lekenzusters die zich beschikbaar stelde voor verpleging en verzorging van zieken. In 1831 werden zij geprofest tot Franciscanes; een nieuwe congregatie was geboren.

Wijkverplegingembleem_wijkverpleging
Voor de verpleging van zieken aan huis werd in 1878 een beroep gedaan op zr. Mathilda, een van de zusters van het Gasthuis aan de Haagdijk. Met nog enkele zusters ging zij over naar een nieuwe congregatie die zich onder bescherming stelde van de Heilige Elisabeth. De zusters vestigden zich in een huis aan de St. Janstraat, vroeger bewoond door de broeders van Huijbergen. Door de groei van de congregatie werd in 1883 een nieuw klooster gebouwd aan de Hendrikstraat te Breda. Deze zusters werkten in de bejaarden- en ziekenzorg, maar hun belangrijkste activiteit was de wijkverpleging. Ze zijn thans met pensioen en hun taak is via de kruisverenigingen overgenomen door Thuiszorg Breda.

Verhuizing
Het moederhuis van de zusters aan de Hendrikstraat (vanaf 1942 Menno van Coehoornstraat) was medio jaren '60 bouwvallig. Een nieuw, modern klooster met vijf verdiepingen verrees aan de Meerten Verhoffstraat. Het werd later een klooster-bejaardenoord. In 2003 verhuisden de Franciscanessen naar Mater Dei aan de mgr. Hopmanstraat. Tenslotte zijn de Franciscanessen van de H. Elisabeth verhuisd naar Valkenhove aan de J.F. Kennedylaan waar zij thans zelf verzorgd worden.