VAN TOETERS EN BELLEN

overzicht van Breda's cultureel erfgoed op grammofoonplaat

Presentatie: Jack van Elewout

Datum: woensdag 20 januari 2016

Tijd: 19.30 - 22.00 uur

Locatie: Grand Café De Koffiemolen, Pels Rijckenpark 1, Breda.

Jarenlang was muziek maken enkel een bezigheid van voorbijgaande aard. Slechts de herinnering aan de concerten resteerde, beïnvloed door de persoonlijke beleving. Veel muzikanten, zowel amateurs als profs, verzorgden tijdens de jaarlijkse feesten: carnaval, de koninklijke feesten, stadsfeesten, verenigingsjubilea en toneeluitvoeringen met bal na de onontbeerlijke muzikale omlijsting.

guus keddy+tekstGrofweg tot en met Tweede Wereldoorlog stond het musiceren enkel in het teken van dit live-amusement. Het vastleggen op een geluidsdrager (grammofoonplaat of film) was duur en omslachtig. Uitzonderingen waren de 78-toerenplaten die conferencier Abraham de Winter opnam tussen 1901 en 1908, vijf 78-toerenplaten die voormalig dirigent van 't Zesde P.A. Stenz in Den Haag maakte van eigen composities in 1907, de 78-toerenplaat die dirigent van 't Zesde, Louis de Morrée, maakte in 1931, de vijf Decca-opnamen van tekstdichter Guus Keddy (alias Herman Mulder) uit 1937 en de vier 78-toerenplaten die beiaardier Jac. Maassen sr. in januari 1943 voor het platenlabel Vobatoon liet maken van het carillon in de Grote Toren. Hij had een voorzienende geest, want later dat jaar bleven slechts 8 van de 36 klokken hangen; rest was gevorderd door de Duitsers. Het waren de eerste grammofoonplaten van Bredase artiesten. Pianist en arrangeur Johnny Crispijn nam de traditie in 1946 op en scoorde zelfs een hit met "Booglie Wooglie Baby Goes To Town." In de late jaren '40 nam de Sweet Rhythm Club van Jan Canters het Baronie Clublied op in Den Haag en maakte tevens opnamen van twee repertoirestukken: de eerste Bredase naoorlogse plaatopnamen.

Talentenjachten
In de jaren ‘50 enthousiasmeerden talentenjachten, geïnitieerd door de radio-omroepen VARA (d’Oprechte Amateur) en KRO (De Springplank), lokaal talent met als beloning veelal een plaatopname, die interregionale en nationale bekendheid in het vooruitzicht stelde. In de late jaren ‘60 was een plaatopname hét middel om je zelf als artiest of band te promoten en werd het vastleggen op vinyl gewoon. In de jaren ‘50 werd het mogelijk om live-optredens vast te leggen met een bandrecorder. De digitale techniek maakte het vanaf de jaren ‘80 mogelijk om live-opnamen op plaatniveau te maken. Thans geeft een artiest of orkest een demo als visitekaartje af; het vastleggen van muzikaal erfgoed lijkt hiermee gewaarborgd.

Bredase artiesten
Jack van Elewout is o.m. auteur van de serie boeken 'Bredase muziekschets van de 20e eeuw'. Aan de hand van fotoprojectie en muziek presenteert hij diverse plaatopnamen van Bredase artiesten uit de jaren '50, '60 en '70. U hoort en ziet het werk van o.a.: de Sweet Rhythm Club, Corry Brokken, Dixieland Serenaders, De Stramouko's, Anja van de Avoort, Joke Goossens, De Civilians, Dimitri van Toren, Corry Konings en Albert Brosens. Populaire muziek van de 20e eeuw door Bredase artiesten is het onderwerp van de eerste activiteit in 2016.