't Is weer KWATTA

Presentatie: ing. A.E.A. (Ton) Hinten

Datum: woensdag 16 maart 2016

Tijd: 19.30 - 22.00 uur

Locatie: Grand Café De Koffiemolen, Pels Rijckenpark 1, Breda.

Voormalig cacaoplantage-eigenaar Gustaaf van Emden kwam in 1877 vanuit Suriname naar Nederland. In Breda ging hij samenwerken met de zoon van banketbakker P.A. (Piet) de Bont die ervaring had met de fabricage van suikerwerk en het machinaal produceren van Engelse pepermunt. Na een korte samenwerking besloot Van Emden alleen verder te gaan onder de naam Stoomchocoladefabriek Kwatta. De familie De Bont ging in 1912 verder in een nieuw gebouw aan de Liniestraat: complex De Faam.

Het ging met de onderneming Van Emden niet voorspoedig: verbouwingen van de fabriek, een bedrijfsbrand en misoogsten in Suriname brachten het bedrijf aan de rand van de afgrond en via een schuldeiser werd de onderneming verkocht aan de investeerders Eugène en Jules Stokvis. Door financiering, uitbreiding en verbeteringen wisten zij het bedrijf weer nieuw leven in te blazen. De grote doorbraak van het bedrijf kwam in 1907 toen Kwatta als eerste de verpakte chocoladereep op de markt bracht. Het Nederlandse leger was de grootste afnemer. De soldaat ging in die tijd op oefening met een reep Kwatta in zijn ransel en de naam Manoeuvre Chocolaad was geboren.

Het Kwattasoldaatjeaffiche
Het bedrijf besloot dit gegeven uit te buiten door op de wikkel niet alleen het oorspronkelijke matroosje, maar ook het beeldmerk van een soldaat af te beelden. Uitknippen, sparen, opplakken en opsturen van deze soldaatjes leverde fraaie cadeaus: de eerste spaaractie in Nederland was geboren en werd het middelpunt van een reclamecampagne. De omzet van Kwatta steeg enorm; het was niet alleen een merknaam, het werd zelfs een soortnaam. Eerste helft van de 20e eeuw werd Kwatta geleid door A.J. van Iersel. Onder zijn leiding onderging Kwatta een grote uitbreiding in binnen-en buitenland. In 1921 werd in Breda zelfs een tweede Kwatta-fabriek gebouwd, nu aan de Markkade. Uit die tijd dateert ook de slogan ALLER OOGEN ZIJN GERICHT OP KWATTA, een one-liner die tot op de dag van vandaag gebruikt wordt.

Overnames
Tijdens en kort na de Tweede Wereldoorlog ontstonden problemen. Ondersteuning door de familie Stokvis viel weg, Van Iersel overleed in 1948 en het bedrijf ondervond sterke concurrentie van de bekende candybars. Bovendien voelde Kwatta de wettelijke beperkingen van het cadeaustelsel. Na de vele overnames die Kwatta zelf had gedaan werd Kwatta tenslotte zelf overgenomen. 'n Andere reclameslogan die Kwatta gebruikte luidde - 't is weer KWATTA -, tevens de titel van deze presentatie. Bijna een eeuw lang vonden honderden mannen en vrouwen/meisjes werk bij dit Bredase bedrijf. In de jaren zeventig werd de productie geleidelijk afgebouwd, gebouwen werden verkocht, gesloopt … en zo verdween dit bedrijf uit het stadsbeeld, maar niet uit de harten van veel mensen.