BRANDWEERZORG;
BREDAAS BUREN BRULLEN

Presentatie: drs. P.M. Kaashoek

Datum: woensdag 16 september 2015

Tijd: 19.30 - 22.00 uur

Locatie: Grand Café De Koffiemolen, Pels Rijckenpark 1, Breda

'De brandweer is op werkelijk onverbeterlijke wijze georganiseerd, waarbij de telephoon uitstekende diensten bewijst', aldus een citaat over de Bredase brandweer uit 'BREDA EN OMSTREKEN IN WOORD EN BEELD', uitgave 1897. Ruim een eeuw daarvoor had Breda ook brandweerzorg met betrekking tot 'de buren'.

Deze buren keken steeds met een scheef oog naar grote broer Breda. Deze stad was in hun ogen geen steunpunt maar een leunpunt. De september-activiteit van Heemkundekring Engelbrecht van Nassau betreft brandweerzorg: een lezing, ondersteund met beeldmateriaal en gepresenteerd aan de hand van drie concrete thema's.brandspuit

- De brandspuit die Jan van der Heijden in 1672 had bedacht, kreeg navolging. Thomas Strijbosch had in Princenhage een constructiewerkplaats voor brandspuiten. In 1801 bood hij zijn brandweer-producten aan de gemeente Baarle-Nassau. Deze had daar wel oren naar, immers kort daarvoor was De Swaen een van de oudste en bekendste herbergen in de omgeving, afgebrand. Deze herberg had zijn bekendheid vooral te danken aan Hugo de Groot die daar logeerde op zijn vlucht uit slot Loevestein. Hugo de Groot vluchtte naar Antwerpen. Hij volgde de route via Baarle en logeerde een nacht in Herberg de Swaen.

- Het tweede thema betreft de 'rol' van Breda in de opsporing en berechting van de grootste brandstichter die de Baronie van Breda heeft gekend: De Oosterhouter Adriaan van Campen. Meer dan zestien jaar lang maakte hij Breda en de omgeving onveilig met zijn dreigbrieven. Betalen, anders zou hij de boerderij in brand steken. Adriaan van Campen maakte zijn dreigementen waar, en vijf boerderijen gingen in vlammen op. Daarna had hij minder succes, hij werd nonchalant en werd tenslotte betrapt. De 41-jarige Van Campen werd ter dood veroordeeld en op 17 april 1787 terechtgesteld op de Grote Markt in Breda. Maar Oosterhout was 'not amused'.

- Het derde en laatste thema betreft de regiobrandweer Breda-Tilburg. De functie van de Baronie van Breda op bestuurlijk niveau bij de inrichting van een brandcassa in de achttiende eeuw mislukte. De (inter)regionale samenwerking verliep moeizaam. Daarbij was altijd gezeur over geld bij de regionalisering: wie betaalt wat en vooral aan wie: 1795 – 2015 ... steeds in competitie met Tilburg.

Spreker is taalkundige en publicist. Hij is docent aan de Fontys Hogeschool Journalistiek en schreef zes boeken over brandweerzorg in Noord Brabant.